Mistrzowie designu

Agnieszka Bar - szklane naczynia ozdobne i użytkowe

2013-06-05 Tekst: Anna OporskaZdjęcia: dzięki uprzejmości Agnieszki Bar

Jeśli szkło stawia jakieś ograniczenia, to z całą pewnością nie Agnieszce Bar (ur. 1982) - w jej rękach daje się kształtować niczym plastelina. Artystka tworzy szklane naczynia ozdobne, ale jednocześnie użytkowe. Związek projektantki ze szkłem zaczął się bardzo wcześnie, bo już w szkole średniej, i trwa do dziś.

Po edukacji w Liceum Plastycznym w Zielonej Górze Agnieszka Bar ukończyła studia na Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu na kierunku projektowanie szkła. Ponadto studiowała sztuki użytkowe na Academy of Fine Arts and Design w Bratysławie oraz w Technic University w Libercu na Wydziale Designu. Dziś projektantka koncentruje się na szkle użytkowym i tworzeniu projektów wizualnych.

W swoich kreacjach testuje możliwości materiału, wychodząc poza utarte granice. Nadaje przy tym przedmiotom różne znaczenia, za pomocą których komunikuje się z odbiorcami. W efekcie powstają projekty wielowymiarowe i intrygujące, które zdobyły wiele nagród w Polsce i za granicą. Agnieszka Bar współtworzy także grupę projektową Wzorowo. Jest animatorką, trenerką i mentorką w zakresie designu oraz asystentką w Pracowni Projektowania Szkła Użytkowego na wrocławskiej ASP.

Nad jakimi projektami pracuje Pani w tej chwili najintensywniej? Szklane naczynia ozdobne? Szkło dekoracyjne?

Moją uwagę zajęło ostatnio projektowanie obiektów dedykowanych do dekoracji wnętrz prywatnych. To zamówienia, w których skupiam się przede wszystkim na stworzeniu atmosfery miejsca, na odnalezieniu lub nadaniu charakteru. Od luster, przez neony, po dekoracyjne oświetlenie. Zrealizowane w ostatnim czasie projekty ze szkła to obiekty bardziej rzeźbiarskie, narracyjne i komentujące, na przykład Las czy My Dear.

Szklane domy, w których wszystkie elementy wyposażenia byłyby ze szkła, to możliwy do zrealizowania scenariusz czy utopia?

Taką próbę podjęła włoska marka Santambrogio Milano - zaprojektowała dom, którego strukturę stanowią szklane tafle, jest to zupełnie transparentny sześcian. Kolekcja mebli i zintegrowane wyposażenie jest również szklane. Sądzę, że spędzenie czasu w takiej przestrzeni byłoby interesującym przeżyciem. Mimo iż wspomniany projekt to ciekawostka, pokazuje, że realizacja domu ze szkła jest w zasięgu ręki. Nasuwają się jednak pytania: czy chcielibyśmy zamieszkać w budynkach w całości wykonanych z nieorganicznego materiału? Czy wykorzystanie szkła w każdym elemencie wyposażenia jest właściwe i zasadne?

Kieliszki Dotknięte   Szklanki na kciuk
Odcisk linii papilarnych to najbardziej indywidualny ze śladów, jaki po sobie pozostawiamy. Dlatego pozłacane odciski Agnieszka Bar umieściła na szklanych kieliszkach, znacząc je śladami ludzkiej obecności.   Szkło antypoślizgowe. Te szklanki nie mogą się wyślizgnąć z ręki. Specjalne wgłębienie na palec daje możliwość pewnego chwytu, a jednocześnie urozmaica znaną formę typowych szklanek.

Jakie ograniczenia stawia szkło?

Czy stawianie ograniczeń to nie domena nas - ludzi? Materiał daje nam możliwości, które możemy lepiej lub gorzej wykorzystać. Możemy nadać mu kształt płaskiej szyby okiennej albo pękatego kieliszka. Dziś jest dostęp do szkła aktywnego, które zmienia swoją transparentność, kumuluje i oddaje ciepło, świeci. Nadal odkrywam potencjał szkła. Nie jest materiałem łatwym do oswojenia, ale staram się myśleć możliwościami - ramy technologiczne bywają dla mnie początkiem, od którego kiełkuje pomysł. Każdy rodzaj szkła ma swoje cechy i możliwości obróbki, dlatego starannie dobieram je pod kątem projektu, który chcę wykonać.

Szkło ma wiele cech, czasem ze sobą sprzecznych, jest kruche i delikatne, ale jednocześnie trwałe i wytrzymałe, jest transparentne, a zarazem konkretne. Którą z cech szkła ceni Pani najbardziej?

Właśnie ta różnorodność w szkle najbardziej mnie fascynuje, ponieważ staje się bodźcem do eksperymentów i poszukiwań w przemyśle, nauce, również w sztuce. Przemawia do mnie bardzo jedna z właściwości szkła - jego "długie życie". Dzięki niej możemy wielokrotnie przetwarzać odpady wygenerowane podczas produkcji, a zużyte szklane naczynia włączać w proces wyrobu kolejnych.

W ramach działań w grupie projektowej Wzorowo, której jestem współtwórczynią, zaprojektowałyśmy dwa rozwiązania polegające na ponownym użyciu szklanych odpadów, takich jak słoiki i stłuczka szklana (Broken Glass Jar) oraz butelki (Półlitrówka), w obiektach świetlnych.

Szkło przekonuje mnie też ze względu na swoją czystość, neutralność i bezwonność. Na co dzień używam dużo szklanych naczyń i opakowań do przechowywania produktów spożywczych, a wodę do domu kupuję tylko w szklanych butelkach zwrotnych. Tak już przywykłam do czystego smaku wody, że kiedy zdarza mi się kupić w podróży wodę w opakowaniu z tworzywa, czuję jej "plastikowość" i nie smakuje mi.

Kieliszki z serii Śniadanie na trawie   Seria szkła stołowego
Śniadanie na trawie. Limitowana seria szkła stołowego przeznaczona specjalnie w plener. Zamiast kłopotliwych w takich warunkach stopek, naczynia mają szpiczaste nożki, które można wbić w ziemię.

Po cechy takie jak transparentność czy kruchość sięgam w działaniach artystycznych. Takim przykładem jest projekt Diskoszka zrealizowany wspólnie z Szymonem Gdowiczem - posługując się szklanymi przedmiotami codziennego użytku, a także światłem i ruchem, tworzymy ulotny niecodzienny spektakl.

Czy szkło kiedyś Panią zaskoczyło?

Tak, na przykład kiedy szlifowałam obiekt do swojej pracy dyplomowej w liceum, bryła szkła rozpadła mi się w dłoniach. Dłonie na szczęście mam całe.

Jak ważne jest opanowanie rzemiosła w projektowaniu szkła?

Rzemiosło rozumiem jako sztukę wytwarzania przedmiotów, w której szczególnym celem jest dążenie do doskonałości w opanowaniu techniki czy materiału. Obserwuję taki pierwiastek u osób działających w szkle, głównie artystycznym, gdzie wybór techniki nierzadko bywa dla nich wyborem na całe życie i dochodzą w niej do perfekcji. Ja szukam czegoś innego. Uczę się szkła od szkoły średniej, to już długi czas, jednak każdy projekt, z całym jego otoczeniem, traktuję jak nową przygodę.

Część szklanych naczyń wykonuję własnoręcznie, część we współpracy z firmami. Chętnie współpracuję z rzemieślnikami-mistrzami hutniczymi, korzystam z ich wiedzy i umiejętności, aby zrealizować projekty.

Jak opisałaby Pani swoje projekty?

Adekwatne, otwarte, do poznania… subtelne… Projektując, chcę wpływać na zmysły odbiorców - w Śpiącej i Krasnoludkach można dowolnie aranżować elementy; zaskakiwać, na przykład misterną grawerką pęknięć w naczyniach Break-time; zmieniać spojrzenie na przedmioty i materię, z jakiej są wykonane, jak w "topniejącej" butelce Melt; czy budować uczucie związku z przedmiotem, co starałam się zrobić w My Dear.

Szklana Śpiąca i Krasnoludki   Szklany wazon z probówek.
Śpiąca i Krasnoludki. Krasnale powstały z ręcznie formowanego szkła kryształowego. Figurki można dowolnie zestawiać i aranżować, tworząc własną baśniową narrację.   Grupowy szklany wazon to zestawienie kilku laboratoryjnych probówek ze specjalnie ukształtowanym wgłębieniem, które umożliwia związanie razem kilku elementów.

Jak narodził się projekt My Dear?

Powstał podczas międzynarodowego polsko-czeskiego pleneru Ekoglass. Dwa tygodnie spędzone w Górach Izerskich, spotkania z artystami i rzemieślnikami szkła, praca w minihucie, wykłady, rozmowy, obcowanie z naturą. Takie było tło dla projektu My Dear. Podczas pleneru poznałam bardzo zdolnego mistrza hutniczego. Zrealizowałam wspólnie z nim pomysł, który pojawił się w mojej głowie dużo wcześniej. Projekt My Dear to szklany łeb jelenia przeznaczony do zawieszenia na ścianie, będący jednocześnie wazonem na gałązki, z których można uformować poroże.

Także w innych pracach pojawiają się bardzo konkretne odniesienia do natury: Trawnik, Las. Skąd one wynikają?

Wychowywałam się w niewielkiej miejscowości położonej w dolinie, na horyzoncie tylko łąki i lasy. Odniesienia wynikają z fascynacji naturą. To rozmyślania o miejscu człowieka w naturze i osobiste komentarze.

Preferuje Pani projektowanie ozdobnego szkła użytkowego czy raczej artystycznego?

Zdecydowanie stawiam na użytkowość. Bliskie jest mi myślenie o rozwiązaniu, o przedmiocie, jego relacjach czy funkcji. Równie często myślę materią. Preferuję połączenia.

Czy poza szkłem zajmuje się Pani innymi dziedzinami designu, na przykład projektowaniem mebli?

Zdarzyło mi się projektować biżuterię, naczynia, lampy i instalacje do przestrzeni publicznej z innych materiałów niż szkło.

Czy ma Pani jakąś swoją szklaną ikonę designu?

Przyznam, że uwielbiam szklanki Na Palec mojego projektu. Używam ich od 2007 roku, są bardzo wygodne i cieszą oko. W przedmiotach cenię szczerość materiału, wygodę i emocje. Podobają mi się przedmioty stworzone przez markę Nendo, nie tylko szklane.

Nad czym obecnie Pani pracuje?

Teraz dużo swojej energii oddaję studentom. W dyplomującej Pracowni Projektowania Szkła Użytkowego na Akademii Sztuk Pięknych we Wrocławiu jako asystent realizuję ze studentami autorskie zadania semestralne oraz jednodniowe warsztaty.

Data publikacji: 2013-06-05
Agnieszka Bar - szklane naczynia ozdobne i użytkowe
Grupowy szklany wazon, czyli zestaw kilku laboratoryjnych probówek.
Agnieszka Bar - szklane naczynia ozdobne i użytkowe
Misa na palec. Obok szklanek w serii Na Palce powstały także szklane miseczki. Rozwiązanie jest interesujące wizualnie i zarazem funkcjonalne.
Agnieszka Bar - szklane naczynia ozdobne i użytkowe
W zgodzie z naturą. Szklane nitki tworzą migotliwy Trawnik. Ten projekt powstał z odzyskanych zielonych butelek po piwie.
Agnieszka Bar - szklane naczynia ozdobne i użytkowe
Zakręcone szkło. Probówki Curly zostały potraktowane bardzo plastycznie, dzięki czemu całkowicie straciły swój laboratoryjny charakter. Zatyczka z korka pozwala na przechowywanie w nich przypraw, herbaty bądź cukru.
Agnieszka Bar - szklane naczynia ozdobne i użytkowe
Topniejące butelki. W projekcie Melt Agnieszka Bar bawi się materiałem, nadając mu nowe właściwości. Dzięki temu powstałe butelki są niezwykle plastyczne.
Agnieszka Bar - szklane naczynia ozdobne i użytkowe
Szklany las. Projektantka wchodzi w nieustający dialog z naturą i otoczeniem. Obiekty z serii Las powstały podczas sympozjum Ekoglass w Górach Izerskich.
Agnieszka Bar - szklane naczynia ozdobne i użytkowe
Projekt "My Dear"

Zobacz też:

Pozostali mistrzowie designu
LUCA NICHETTO
(UR. 1976)
Pochodzi z Wenecji, gdzie ukończył wzornictwo przemysłowe na IUAV. Projektuje przedmioty użytkowe: od mebli przez oświetlenie i akcesoria po szkło, Luca Nichetto ceramikę i tkaniny, a także wnętrza i architekturę.
Włoski design - Luca Nichetto
Wystarczy spojrzeć na archipelag projektów Luki Nichetta, by zrozumieć jego dusze wenecjanina. Funkcjonalne formy ze szczyptą włoskiej elegancji oraz doskonała jakość wykonania i materiałów to znaki szczególne projektów Nichetta.   Czytaj dalej
RAY I CHARLES EAMES
Ray (1912–1988) i Charles (1907–1978) Eames są najbardziej znanym małżeństwem w historii designu. Razem żyli (przez ponad 50 lat!), razem pracowali, a także razem się bawili – znani byli z poczucia humoru. Stworzyli wiele mebli, które dziś mają status ikon designu. W ich domu, Eames House, w kalifornijskiej miejscowości Pacific Palisades obecnie mieści się muzeum.
Najsłynniejsze krzesło w historii - Eames Plastic
Ma wiele typów podstaw, kolorów i sposobów wykończenia. Jednak DNA krzesła Eames Plastic jest jedno - to plastikowe siedzisko.   Czytaj dalej

Nowy numer gratis!

Subskrybuj nasz newsletter. Otrzymasz najnowsze E-Wydanie miesięcznika Czas na Wnętrze gratis!

newsletter
Comfort Box Rejs - szuflady stworzone z myślą o kuchni

Szuflady w kuchni to rozwiązanie idealne. Pozwalają maksymalnie wykorzystać przestrzeń dolnych szafek ... czytaj dalej

Jak wybrać materac dla pary?

Podczas wyboru materaca dla pary, „elastyczność punktowa” to ważne pojęcie ... czytaj dalej

Marcin Szczygielski - autor cyklu (re)cykl.
Recyklingowa sztuka cierpliwości

Do recyklingu trzeba cierpliwości. Organiczne, nieorganiczne, papier, plastik, metal - co zrobić z pudełkiem po soku, które na oko wydaje się zrobione z tektury, ... Czytaj dalej

Marcin Szczygielski - autor cyklu (re)cykl. Marcin Szczygielski - autor cyklu (re)cykl. Marcin Szczygielski - autor cyklu (re)cykl.
10 najbardziej designerskich hoteli na świecie!
Są takie miejsca, w których jesteśmy o krok od dotknięcia nieba. Dla jednych jest to rodzinny dom prababci, dla innych domek na wodzie na Bora Bora. Niemniej jednak przygotowaliśmy dla Was subiektywny przewodnik po wyjątkowych hotelach z całego świata. Wyróżniają się wyjątkowym designem, pomysłem i bliskim obcowaniem z przyrodą. Zobaczcie sami! Czytaj dalej
 
Czas na wnętrze
Mamy dla Ciebie prezent!
Zapisz się do bezpłatnego newslettera CzasnaWnetrze.pl i pobierz GRATIS 3 numery "Czasu na Wnętrze" w wersji elektronicznej.
W naszym newsletterze znajdziesz:
  • najświeższe trendy w aranżacji wnętrz,
  • nowości ze świata designu i rynku,
  • praktyczne porady, jak mieszkać piękniej i wgodniej,
  • najciekawsze tematy z "Czasu na Wnętrze",
  • informacje o rabatach, promocjach i konkursach.

Czas na wnętrze

Wydanie tabletowe