Muzeum Narodowe w Krakowie zaprasza na urodzinowy weekend. 10 i 11 października świętuje 147. rocznicę powstania muzeum. Przed nami dwa dni wypełnione sztuką, muzyką i twórczą zabawą. Bilety na wszystkie ekspozycje stałe i czasowe dostępne będą w symbolicznej cenie 5 zł (z wyjątkiem MNK Muzeum Czartoryskich).

Muzeum Narodowe w Krakowie - 147 lat historii

Muzeum Narodowe w Krakowie jest jedną z najważniejszych instytucji kultury w Polsce. Zostało założone w 1879 roku i jest najstarszym muzeum narodowym w kraju. Jego powstanie miało ogromne znaczenie dla zachowania polskiego dziedzictwa kulturowego, szczególnie w czasach, gdy Polska znajdowała się pod zaborami i nie istniała jako niepodległe państwo.

Gmach Główny Muzeum Narodowego w Krakowie, położony przy alei 3 Maja 1. Budynek regularnie prezentuje duże ekspozycje czasowe.

Początkowo muzeum mieściło się w Sukiennicach na Rynku Głównym w Krakowie. Pierwszym eksponatem przekazanym do jego zbiorów był obraz Henryka Siemiradzkiego "Pochodnie Nerona". Z czasem kolekcja zaczęła się powiększać dzięki darowiznom artystów, kolekcjonerów i patriotów, którzy chcieli chronić polską sztukę oraz historię.

Henryk Siemiradzki, "Pochodnie Nerona", 1876, Rzym. Scena ukazuje prześladowania wczesnych chrześcijan obwinionych przez cesarza Nerona o wielki pożar Rzymu w 64 roku n.e. Skazańcy, powiązani z palami w ogrodach pałacowych, mają posłużyć jako żywe pochodnie oświetlające nocną zabawę rzymskiej elity.

W kolejnych latach muzeum rozwijało się i gromadziło coraz więcej dzieł malarstwa, rzeźby, rzemiosła artystycznego oraz pamiątek historycznych. W 1934 roku rozpoczęto budowę nowego, głównego gmachu przy Alei 3 Maja. Prace trwały długo, a budynek został ukończony dopiero po II wojnie światowej.

W Galerii Sztuki Polskiej XX i XXI wieku prezentowani są twórcy związani z II Grupą Krakowską. Na ścianie wiszą obrazy m.in. Marii Jaremy, Tadeusza Kantora, Jerzego Nowosielskiego, Jonasza Sterna i Erny Rosenstein.
Galeria Sztuki Polskiej XX i XXI wieku w MNK, w której znajdują się formy przestrzenne autorstwa polskich artystów XX i XXI wieku (w tym m.in. prace Marii Pinińskiej-Bereś i Jerzego Beresia).

Podczas II wojny światowej zbiory muzealne były narażone na zniszczenie i grabież. Wiele cennych dzieł sztuki zostało wywiezionych przez okupantów. Po zakończeniu wojny rozpoczęto odzyskiwanie utraconych eksponatów oraz odbudowę działalności muzeum.

Obecnie Muzeum Narodowe w Krakowie posiada bogate zbiory sztuki polskiej i zagranicznej. W jego kolekcji znajdują się dzieła znanych artystów, między innymi Jana Matejki, Stanisława Wyspiańskiego i Józefa Chełmońskiego. Muzeum obejmuje kilka oddziałów, w tym Galerię Sztuki Polskiej XIX wieku w Sukiennicach oraz Dom Jana Matejki.

Józef Chełmoński, "Willa w ogrodzie - Kuklówka", olej i tektura na płótnie. Dzieło przedstawia zabytkowy dworek w Kuklówce Zarzecznej (przy ul. Józefa Chełmońskiego 36), w którym artysta spędził ostatnie 25 lat swojego życia i tworzył swoje dojrzałe pejzaże.
Leon Wyczółkowski, "Stańczyk (Szopka, Lalki)". Dzieło przedstawia załamanego błazna (w rolę którego wcielił się malarz Wacław Koniuszko) siedzącego na tle szopki z kukiełkami. Jest to symboliczna i polemiczna odpowiedź na słynny obraz "Stańczyk" Jana Matejki oraz krytyka ówczesnego społeczeństwa polskiego i zachowawczych elit.

Muzeum Narodowe w Krakowie pełni ważną funkcję edukacyjną i kulturalną. Organizuje wystawy, warsztaty i wydarzenia, dzięki którym odwiedzający mogą poznawać historię oraz sztukę. Jego działalność pomaga chronić narodowe dziedzictwo i przekazywać je kolejnym pokoleniom.

11 października, o godz. 12.00 będzie można uczestniczyć w oprowadzaniu kuratorskim po wystawie "Obywatelka Cepelia". Zapraszają: Piotr Korduba i Anna Wiszniewska.

MNK Matejko, ul. Floriańska 41

10 października, sobota, godz. 11.00: Marta Kłak-Ambrożkiewicz - oprowadzanie kuratorskie po muzeum biograficznym Jana Matejki.

Dom Jana Matejki w Krakowie jest muzeum poświęconym życiu i twórczości jednego z najwybitniejszych polskich malarzy historycznych. Jan Matejko urodził się 24 czerwca 1838 roku w Krakowie i zasłynął z obrazów przedstawiających ważne wydarzenia z historii Polski. Muzeum mieści się przy ulicy Floriańskiej 41, w kamienicy, w której artysta urodził się i spędził dużą część swojego życia.

Dom Jana Matejki w Krakowie, XVI-wieczna kamienica, w której w 1838 roku urodził się i mieszkał polski malarz historyczny Jan Matejko.

Jan Matejko był znany z takich dzieł jak "Bitwa pod Grunwaldem", "Hołd pruski" czy "Rejtan - Upadek Polski". Na swoich obrazach przedstawiał ważne wydarzenia historyczne, a jego twórczość pomagała Polakom podtrzymywać pamięć o narodowej przeszłości w czasach zaborów.

Jan Matejka, "Portret Łukasza Dobrzańskiego”. Łukasz Dobrzański (1787–1878) był weteranem wojen napoleońskich, uczestnikiem powstania listopadowego (ciężko ranny w bitwie pod Grochowem) oraz ojcem Piotra Dobrzańskiego, przyjaciela malarza. W momencie portretowania miał 86 lat.

Po śmierci malarza w 1893 roku jego dom stał się miejscem upamiętniającym jego życie i dorobek artystyczny. W 1895 roku otwarto w nim muzeum, które należy do najstarszych muzeów biograficznych w Polsce. Zgromadzono tam pamiątki po artyście, jego obrazy, szkice, dokumenty oraz przedmioty codziennego użytku.

W muzeum można zobaczyć między innymi pracownię malarza, jego bibliotekę, meble, stroje i narzędzia wykorzystywane podczas pracy. Eksponaty pozwalają poznać nie tylko twórczość Jana Matejki, lecz także jego życie prywatne oraz warunki, w jakich powstawały jego dzieła.

Dom Jana Matejki jest obecnie oddziałem Muzeum Narodowego w Krakowie. Pełni ważną funkcję edukacyjną i kulturalną, ponieważ przybliża zwiedzającym historię polskiego malarstwa oraz postać artysty, który odegrał istotną rolę w rozwoju polskiej sztuki. Muzeum jest wyjątkowym miejscem dla miłośników historii i sztuki. Dzięki zachowanym pamiątkom można lepiej zrozumieć, jak wielki wpływ Jan Matejko wywarł na polską kulturę i pamięć narodową.

MNK Szołayscy, Pl. Szczepański 9

10 października, sobota, godz. 12.00: Barbara Banaś - "Joanna, Ewa, Elżbieta, Iza, Dorota i Ina, czyli o kształtach i dekoracjach newlookowych serwisów i innych porcelanowych utensyliów" – wykład do wystawy czasowej "Od Picasso do pikasiaków".

MNK Szołayscy to jeden z oddziałów Muzeum Narodowego w Krakowie. Muzeum mieści się w zabytkowej kamienicy przy placu Szczepańskim 9. Jego nazwa pochodzi od rodziny Szołayskich, która przekazała budynek na cele publiczne. Placówka jest związana przede wszystkim z polską sztuką, a szczególne miejsce zajmuje w niej twórczość Stanisława Wyspiańskiego.

Kamienica Szołayskich im. Feliksa Jasieńskiego. Najstarsze fragmenty obiektu pochodzą z XV wieku, a obecny kształt zyskał po przebudowach w XVII, XIX i XX wieku. Rodzina Szołayskich przekazała kamienicę miastu na cele muzealne na początku XX wieku.

Historia kamienicy sięga średniowiecza, jednak obecny wygląd budynku jest wynikiem późniejszych przebudów. Na początku XX wieku Włodzimierz i Adam Szołayscy przekazali kamienicę gminie Kraków z przeznaczeniem na cele muzealne. W 1951 roku budynek został włączony do Muzeum Narodowego w Krakowie.

W MNK Szołayscy organizowane są wystawy poświęcone sztuce, kulturze i historii. Szczególnie znana jest ekspozycja związana ze Stanisławem Wyspiańskim, jednym z najważniejszych artystów okresu Młodej Polski. Wyspiański był malarzem, poetą, dramaturgiem i projektantem witraży. Jego twórczość odegrała istotną rolę w rozwoju polskiej kultury.

W muzeum można również poznawać dzieje polskiego wzornictwa oraz sztuki użytkowej. Organizowane są wystawy czasowe, spotkania i wydarzenia edukacyjne, które przybliżają zwiedzającym różne dziedziny sztuki. MNK Szołayscy pełni ważną funkcję kulturalną i edukacyjną. Dzięki wystawom i zgromadzonym zbiorom odwiedzający mogą lepiej poznać historię Krakowa oraz dorobek polskich artystów. Zabytkowa kamienica, w której mieści się muzeum, stanowi także interesujący przykład historycznej architektury miasta. Muzeum jest ciekawym miejscem dla osób zainteresowanych sztuką, historią i kulturą. Jego działalność pomaga chronić polskie dziedzictwo oraz przybliżać je kolejnym pokoleniom.

MNK Mehoffer, ul.Krupnicz 26

10 października, sobota, godz. 13.00: Beata Studziżba-Kubalska – oprowadzanie kuratorskie po muzeum biograficznym Józefa Mehoffera.

Dom Józefa Mehoffera w Krakowie jest muzeum poświęconym życiu i twórczości jednego z najwybitniejszych polskich artystów okresu Młodej Polski. Józef Mehoffer urodził się w 1869 roku w Ropczycach. Był malarzem, grafikiem i witrażystą, a jego dzieła wyróżniały się bogatą kolorystyką oraz dekoracyjnością.

Muzeum mieści się przy ulicy Krupniczej 26 w Krakowie, w domu, w którym artysta mieszkał i tworzył przez wiele lat. Budynek stał się ważnym miejscem związanym z jego życiem prywatnym i działalnością artystyczną. Wnętrza domu zachowały wyjątkowy klimat, dzięki czemu zwiedzający mogą poznać codzienne życie artysty oraz jego rodzinę. Po śmierci Józefa Mehoffera w 1946 roku jego twórczość i pamiątki zaczęły odgrywać coraz większą rolę w polskiej kulturze. W 1996 roku dom został otwarty jako muzeum, a obecnie jest oddziałem Muzeum Narodowego w Krakowie.

Dom Józefa Mehoffera - zabytkowa kamienica i oddział Muzeum Narodowego w Krakowie. Budynek wzniesiono w 1852 roku, a artysta Józef Mehoffer nabył go w 1932 roku. W środku znajdują się zachowane wnętrza, dzieła sztuki, witraże oraz pamiątki po malarzu.

W muzeum można zobaczyć obrazy, rysunki, meble, przedmioty codziennego użytku oraz pamiątki związane z artystą. Szczególną uwagę zwracają dekoracyjne wnętrza i ogród, które tworzą niepowtarzalną atmosferę tego miejsca. Ekspozycja pozwala lepiej zrozumieć zainteresowania Mehoffera oraz charakter sztuki przełomu XIX i XX wieku.

Józef Mehoffer zasłynął przede wszystkim jako twórca witraży i obrazów. Jednym z jego najbardziej znanych dzieł jest projekt witraża "Vita somnium breve" ("Życie snem krótkim"), a jego prace można podziwiać również w wielu zabytkowych budynkach w Polsce i za granicą.

Dom Józefa Mehoffera jest ważnym miejscem na kulturalnej mapie Krakowa. Dzięki zgromadzonym zbiorom przybliża zwiedzającym życie artysty i pozwala poznać bogactwo polskiej sztuki okresu Młodej Polski. To wyjątkowe muzeum dla osób zainteresowanych malarstwem, historią i sztuką dekoracyjną.

MNK Ciołek, ul Kanonicza 17

10 października, sobota, godz. 14.00: Tomasz Kida – oprowadzanie z przewodnikiem po Galerii Sztuka Dawnej Polski.

Jest to zabytkowy pałac, w którym można podziwiać cenne dzieła sztuki dawnej oraz zabytki związane z historią Polski. Pałac powstał na początku XVI wieku z inicjatywy biskupa płockiego Erazma Ciołka, który był dyplomatą i ważną postacią na dworze króla Aleksandra Jagiellończyka. Budynek powstał z połączenia dwóch starszych kamienic i został przystosowany do potrzeb swojego właściciela. Z czasem pałac zmieniał właścicieli i był wielokrotnie przebudowywany.

Pałac Biskupa Erazma Ciołka, gotycko-renesansowa rezydencja wzniesiona na początku XVI wieku (w latach 1501–1503 / 1505) z inicjatywy biskupa płockiego Erazma Ciołka.

Po latach zaniedbania budynek został odrestaurowany i przeznaczony na cele muzealne. W 2007 roku otwarto w nim oddział Muzeum Narodowego w Krakowie. Dzięki przeprowadzonym pracom pałac odzyskał dawny charakter i stał się miejscem prezentacji polskiej sztuki i kultury.

W muzeum można zobaczyć bogate zbiory sztuki dawnej, w tym średniowieczne rzeźby, malarstwo sakralne, ikony oraz zabytki związane z kulturą i historią Polski. Szczególnie ważne są dzieła sztuki związane z religią i tradycją chrześcijańską. Wystawy pozwalają poznać rozwój sztuki na ziemiach polskich na przestrzeni wieków.

MNK Ciołka, ekspozycja dawnej rzeźby architektonicznej i kamieniarskiej (kapitele, płaskorzeźby lwów oraz figury świętych lub apostołów). Na ścianach i podestach umieszczono kamienne kapitele kolumn (ozdobne głowice) oraz fragmenty reliefów, w tym rzeźbę leżącego lwa w lewym dolnym rogu. W głębi sali oraz na cokołach znajdują się kamienne figury o cechach sztuki średniowiecznej lub wczesnonowożytnej (postacie z brodą, w szatach draperyjnych).

MNK Ciołek jest również ważnym zabytkiem architektury renesansowej w Krakowie. Jego wnętrza przypominają o czasach, gdy miasto było jednym z najważniejszych ośrodków politycznych i kulturalnych Polski. Obecnie muzeum pełni funkcję edukacyjną i kulturalną. Organizuje wystawy oraz umożliwia zwiedzającym poznawanie historii i sztuki dawnej. Jest to miejsce szczególnie interesujące dla osób, które chcą dowiedzieć się więcej o polskim dziedzictwie narodowym i historii Krakowa.

MNK Czapscy, ul. Piłsudskiego 12

11 października, niedziela, godz. 12.00: Agnieszka Kosińska – oprowadzanie kuratorskie po muzeum biograficznym Józefa Czapskiego.

MNK Emeryk Hutten-Czapski, znane również jako Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego, jest oddziałem Muzeum Narodowego w Krakowie. Znajduje się przy ulicy Piłsudskiego 12 i słynie przede wszystkim z bogatej kolekcji monet, medali, banknotów oraz cennych zabytków związanych z historią Polski.

Muzeum powstało dzięki działalności Emeryka Hutten-Czapskiego, polskiego kolekcjonera i numizmatyka żyjącego w XIX wieku. Przez wiele lat gromadził on monety, medale, dokumenty i książki, tworząc jedną z najcenniejszych kolekcji numizmatycznych w Europie. W 1894 roku przeniósł swoje zbiory do Krakowa, gdzie przygotował dla nich specjalny pawilon.

Po śmierci Emeryka Hutten-Czapskiego w 1896 roku jego kolekcja została przekazana miastu i udostępniona publiczności. W 1903 roku zbiory włączono do Muzeum Narodowego w Krakowie. Od tego czasu muzeum rozwijało się, wzbogacając swoją kolekcję o kolejne cenne eksponaty.

W muzeum można zobaczyć monety z różnych epok, medale upamiętniające ważne wydarzenia historyczne, banknoty oraz starodruki. Szczególnie istotne są monety polskie, które pozwalają prześledzić historię państwa i jego władców na przestrzeni wieków. Zbiory stanowią cenne źródło wiedzy dla historyków, kolekcjonerów i miłośników przeszłości.

Wnętrze Muzeum im. Emeryka Hutten-Czapskiego. Zabytkowe drewniane regały i przeszklone gabloty kryją monety, medale oraz pamiątki historyczne.

Muzeum Emeryka Hutten-Czapskiego pełni ważną funkcję edukacyjną i naukową. Organizuje wystawy, spotkania oraz wydarzenia przybliżające historię pieniądza i rozwój numizmatyki. Dzięki zgromadzonym eksponatom zwiedzający mogą lepiej zrozumieć przemiany gospodarcze, polityczne i kulturowe zachodzące w Polsce i Europie.

Obecnie MNK Czapskich jest ważnym miejscem na kulturalnej mapie Krakowa. Chroni bezcenne zabytki i umożliwia poznawanie historii poprzez monety, medale oraz inne przedmioty, które przez wieki towarzyszyły ludziom i ważnym wydarzeniom.

MNK Muzeum Czartoryskich, ul. Pijarska 15

11 października, niedziela, godz. 14.00: Jadwiga Klima - oprowadzanie kuratorskie po wystawie czasowej "Cenne, najcenniejsze. Dzieła z Biblioteki Książąt Czartoryskich".

Muzeum Książąt Czartoryskich w Krakowie jest jednym z najstarszych muzeów w Polsce. Zostało założone przez księżną Izabelę Czartoryską w 1801 roku w Puławach. Celem jego powstania było gromadzenie i ochrona pamiątek związanych z historią Polski, kulturą oraz wybitnymi postaciami narodowymi. Muzeum powstało w czasach, gdy Polska znajdowała się pod zaborami, dlatego miało szczególne znaczenie dla zachowania polskiej tożsamości narodowej.

W muzeum Książąt Czartoryskich znajdują się najważniejsze dzieła sztuki znajdujące się w kolekcji (w tym obraz „Dama z gronostajem”).

Początkowo zbiory znajdowały się w Świątyni Sybilli oraz Domku Gotyckim w Puławach. Gromadzono tam obrazy, rzeźby, dokumenty, militaria i pamiątki historyczne. Po upadku powstania listopadowego w 1831 roku część kolekcji została wywieziona z Puław i przeniesiona do Paryża, aby uchronić ją przed zniszczeniem i konfiskatą.

Świątynia Sybilli w Puławach, klasycystyczna rotunda wzniesiona w latach 1798–1801 w parku przy Pałacu Czartoryskich. Budowlę zaprojektował Chrystian Piotr Aigner na wzór antycznej Świątyni Westy w Tivoli. Została ufundowana przez księżną Izabelę Czartoryską jako pierwsze polskie muzeum narodowe przeznaczone do przechowywania pamiątek historii kraju. Nad wejściem widnieje słynny napis „PRZESZŁOŚĆ PRZYSZŁOŚCI”, a wejścia strzegą rzeźby lwów,

Pod koniec XIX wieku zbiory powróciły na ziemie polskie. W 1878 roku w Krakowie otwarto Muzeum Książąt Czartoryskich. Z czasem stało się ono ważnym miejscem dla miłośników sztuki i historii. Wśród zgromadzonych dzieł znalazły się wyjątkowo cenne obrazy, w tym "Dama z gronostajem" Leonarda da Vinci oraz „Krajobraz z miłosiernym Samarytaninem” Rembrandta.

Leonardo da Vinci, "Dama z gronostajem", olej i tempera na desce orzechowej. Obraz znajduje się w Muzeum Książąt Czartoryskich. Przedstawia Cecylię Gallerani, młodą arystokratkę i poetkę z Mediolanu oraz kochankę Ludovica Sforzy, zwanego Ludovico Il Moro.

Podczas II wojny światowej muzeum poniosło ogromne straty. Niemieccy okupanci zrabowali wiele cennych dzieł sztuki, a część z nich zaginęła. Po wojnie rozpoczęto starania o odzyskanie utraconych zbiorów. W kolejnych latach muzeum nadal odgrywało ważną rolę w ochronie polskiego i europejskiego dziedzictwa kulturowego.

W 2016 roku kolekcja Książąt Czartoryskich została zakupiona przez państwo polskie. Po gruntownym remoncie muzeum ponownie otwarto dla zwiedzających w grudniu 2019 roku. Obecnie Muzeum Książąt Czartoryskich jest oddziałem Muzeum Narodowego w Krakowie. Można w nim podziwiać dzieła sztuki, zabytkowe przedmioty, broń, rękopisy i pamiątki historyczne. Największą atrakcją pozostaje "Dama z gronostajem" Leonarda da Vinci, uznawana za jedno z najcenniejszych dzieł sztuki w Polsce.

Muzeum Książąt Czartoryskich ma ogromne znaczenie dla polskiej kultury. Dzięki działalności księżnej Izabeli Czartoryskiej i jej następców udało się zachować wiele bezcennych zabytków, które do dziś przypominają o historii Polski oraz jej związkach z kulturą europejską.

Koncert na Rynku Głównym

10 października, sobota, godz. 19.00, wstęp wolny.

Arkady Sukiennic od strony pomnika Adama Mickiewicza przed wejściem do Galerii Sztuki Polskiej XIX wieku w Sukiennicach / Płyta Rynku Głównego

Czeka nas wyjątkowe widowisko muzyczne w samym centrum Krakowa, gdzie w otwartej przestrzeni Rynku Głównego spotkają się muzyka klasyczna, operowa i filmowa oraz taniec. Na słodki poczęstunek podczas koncertu zaprasza WAWEL S.A. - Partner MNK.

Koncert w Galerii Sztuki Polskiej XIX wieku w Sukiennicach

11 października, niedziela, godz. 18.30, wstęp wolny, ilość miejsc ograniczona.

Zespół Wokalny Luna Plena zaprezentuje program pełen znakomitej muzyki i pozytywnej energii! Dzięki wyjątkowym aranżacjom, każdy utwór zyska nowe, świeże brzmienie, które nie tylko zachwyci i wzruszy, ale także rozbawi, wprowadzając wszystkich w radosny nastrój. Na słodki poczęstunek podczas koncertu zaprasza WAWEL S.A. - Partner MNK.

Autor
Muzeum Narodowe w Krakowie zaprasza na urodzinowy weekend. Czeka wiele atrakcji
Monika Utnik
Dziennikarka, wieloletnia redaktorka pism wnętrzarskich, absolwentka polonistyki i italianistyki Uniwersytetu Warszawskiego, autorka książek dla dzieci. Zadebiutowała...