5 czerwca rozpoczęło się doroczne, plenerowe wydarzenie White Carrara - Design Lives in the City, nazywane świętem włoskiego designu i białego marmuru. Wystawa odbywa się w historycznym centrum Carrary we Włoszech i potrwa do 30 sierpnia.
White Carrara - Design Lives in the City to wydarzenie (10. edycja), które co rok przekształca historyczne centrum Carrary w muzeum na świeżym powietrzu, łącząc nowoczesny design, współczesną sztukę i architekturę z tradycyjnym rzemiosłem obróbki marmuru.
Główne instalacje z marmuru rozstawione są na placach i w historycznych przestrzeniach miejskich (np. na Piazza Alberica), a udział w wydarzeniu jest bezpłatny. Większość instalacji można swobodnie oglądać, spacerując po mieście, natomiast wystawy zamknięte mają zazwyczaj wyznaczone godziny otwarcia.
Wydarzenie jest zarówno plenerową wystawą miejską, jak i konkretną interwencją w przestrzeń miejską. Ponad 30 dzieł - marmurowych ławek, siedzisk, elementów dekoracyjnych, instalacji miejskich i lekkiej infrastruktury, zaprojektowanych przez międzynarodowych projektantów i wyprodukowanych przy użyciu najnowocześniejszych technologii przez lokalne firmy - tworzy nową geografię miejską, która pozostanie trwałym dziedzictwem. Samo miasto staje się muzeum, w którym każda interwencja przyczynia się do jakości i użyteczności przestrzeni publicznej.
Oprócz miejskich instalacji rozsianych po historycznym centrum Carrary White Carrara 2026 gości również "DESIGNULTRA", wystawę, która ma na celu wzmocnienie dialogu między współczesnym designem a lokalnym doświadczeniem produkcyjnym, a także uwypuklenie marmuru jako materiału wciąż żywego, który nadal może funkcjonować w eksperymentach projektowych i definiowaniu przestrzeni miejskiej.
- Dzięki Design Lives in the City design wykracza poza przestrzenie wystawiennicze, stając się integralną częścią codziennego życia i narzędziem transformacji miasta – mówi dyrektor artystyczny, Domenico Raimondi. - White Carrara 2026 to nie tylko wystawa wielotorowa, ale ekosystem projektowy, w którym projektanci, firmy, warsztaty rzemieślnicze, instytucje i podmioty kulturalne współpracują, aby budować nowe powiązania między współczesną kreatywnością a lokalną tożsamością. Wartość tej edycji tkwi w jej zdolności do łączenia różnorodnych umiejętności, wizji i wiedzy, inicjując wspólny proces badań i eksperymentów, który odkrywa w marmurze współczesny i innowacyjny materiał. Miasto staje się laboratorium na świeżym powietrzu, w którym projekty powstają ze spotkania tradycji produkcyjnej z nowymi technologiami, generując wartość kulturową, społeczną i ekonomiczną. White Carrara celebruje zatem nie tylko design, ale także zdolność do tworzenia systemu i pozostawiania namacalnego i trwałego dziedzictwa dla miasta i jego społeczności.
Mistrzowie marmuru na wystawie White Carrara - Design Lives in the City
Na wystawie plenerowej zostały zaprezentowane projekty, które podejmują temat transformacji miasta poprzez design. Niektóre prace wykorzystały odzyskane płyty marmurowe, w których polerowane powierzchnie współistnieją z surowymi elementami, czyniąc tym samym proces produkcji bardziej czytelnym. Inne projekty bazowały na organicznych, monolitycznych formach, aby na nowo zdefiniować przestrzeń publiczną. Kolejne przekształciły elementy funkcjonalne, takie jak słupki, podpory czy fragmenty kolumn, w ekspresyjne narzędzia związane z tożsamością miasta.
Edycja 2026 objęła ogromną liczbę projektantów i architektów o międzynarodowej renomie, którzy połączyli współczesny design z lokalną wiedzą obróbki marmuru: Ross Lovegrove, Karim Rashid, Fabio Novembre, Serena Confalonieri, NIchetto Studio, Antonio Aricò, Beatriz Sempere, Gum design, Emiliana Martinelli, Michel Boucquillon, Marta Sansoni, Claudio Nardi, Benvenuto Saba, Pietro Franceschini, Andrea Ponsi, Cynthia Sah, Marco Pisati, Nicolas Bertoux, Arthur Vallin, Michele Monfroni, Antonio Leone, Nicola Maggi, Rima design, Formart, Nadia Sabbioni, Studio Lucifero, Andrea Spagnoli, Maurizio Michelotti i Viviana Bianchi.
Wśród nich znaleźli się czołowi designerzy, którzy kojarzeni są ze skrajnie innymi materiałami niż marmur. Chętnie jednak podjęli się wyzwania, udowadniając, że prawdziwy mistrz potrafi działać w różnorakim tworzywie.
Ross Lovegrove - na granicy natury i technologii
Ross Lovegrove to jeden z najbardziej oryginalnych i wizjonerskich brytyjskich projektantów współczesnego wzornictwa. Jego twórczość często określana jest jako połączenie technologii, ekologii i biologicznej doskonałości natury. Projekty Lovegrove’a sprawiają wrażenie, jakby nie zostały wykonane przez człowieka, lecz „wyrosły” dzięki połączeniu nauki, matematyki i kreatywności.
Pierwsze doświadczenia zawodowe zdobywał, pracując dla międzynarodowych firm projektowych. Współpracował między innymi z Apple oraz Sony, gdzie zajmował się projektowaniem produktów elektronicznych. Pracował również dla Knoll International, jednej z najważniejszych marek w historii nowoczesnego designu. Te doświadczenia pozwoliły mu połączyć precyzję przemysłowej produkcji z artystycznym podejściem do formy.
Najbardziej charakterystyczną cechą stylu Lovegrove’a jest inspiracja naturą. Projektant uważa, że natura przez miliony lat doskonaliła swoje rozwiązania, dlatego człowiek powinien się od niej uczyć. W jego projektach można zauważyć kształty przypominające kości, liście, krople wody, muszle czy struktury komórkowe. Nie kopiuje jednak przyrody dosłownie – wykorzystuje jej logikę, lekkość i efektywność, tworząc nowoczesne obiekty przy pomocy zaawansowanych technologii komputerowych. Lovegrove często eksperymentuje z aluminium, włóknem węglowym, tworzywami sztucznymi oraz nowoczesnymi metodami produkcji, takimi jak modelowanie komputerowe i druk 3D.
Jednym z jego najbardziej znanych projektów jest Go Chair - eleganckie krzesło zaprojektowane dla marki Bernhardt Design. Mebel wyróżnia się płynną, organiczną sylwetką oraz niezwykłą lekkością wizualną. Krzesło pokazuje charakterystyczne podejście Lovegrove’a: maksymalna funkcjonalność przy minimalnym zużyciu materiału.
Kolejnym ważnym dziełem jest Supernatural Chair stworzony dla marki Moroso. Krzesło wykonane jest z tworzywa sztucznego. Dzięki zastosowaniu technologii komputerowych Lovegrove stworzył przedmiot, który łączy masową produkcję z artystycznym charakterem.
Charakterystycznym elementem filozofii Lovegrove’a jest idea "DNA designu" - przekonanie, że każdy dobrze zaprojektowany przedmiot powinien posiadać wewnętrzną logikę, podobnie jak organizm żywy posiada swoje biologiczne zasady budowy. Według niego najlepsze projekty nie są efektem dekorowania formy, ale wynikają z głębokiego zrozumienia materiału, technologii i potrzeb człowieka.
Na White Carrara Lovegrove wykonał rzeźbę w marmurze zatytułowaną Il Grembo, przedstawiającą zniekształconą ludzką postać, która łączy w sobie energię i ruch z tradycyjnym ciężkim optycznie marmurem.
Karim Rashid - róż i futuryzm
Karim Rashid to jeden z najbardziej rozpoznawalnych i najbardziej płodnych projektantów współczesnego designu. Jego nazwisko stało się symbolem odważnego, futurystycznego wzornictwa, które łączy nowoczesne technologie z codziennym życiem. Karim Rashid uwielbia róż i kolory techno, które emanują energią i witalnością cyfrowego świata. Komponuje muzykę elektroniczną i gra jako DJ. Z jego fascynacji wychodzą niezwykle atrakcyjne, popowo-futurystyczne projekty, które zdobyły nagrody w wielu prestiżowych konkursach, takich jak Good Design Awards.
Rashid uważa, że dobrze zaprojektowane przedmioty nie powinny być luksusem dostępnym tylko dla nielicznych - ich zadaniem jest poprawa jakości życia każdego człowieka. Dlatego od początku swojej kariery projektuje zarówno ekskluzywne meble i wnętrza, jak i produkty codziennego użytku, takie jak kosze na śmieci, butelki, opakowania czy akcesoria kuchenne.
Karim Rashid stworzył ponad 4000 projektów i współpracował z przeszło 300 markami z całego świata. Wśród nich znajdują się Samsung, Asus, Artemide, Alessi, Umbra, Veuve Clicquot, Pepsi, Kenzo, BoConcept czy Citibank. Projektował meble, lampy, zegarki, obuwie, elektronikę użytkową, kosmetyki, opakowania, a nawet wnętrza restauracji, hoteli i klubów. Jego wszechstronność sprawia, że jest jednym z najbardziej aktywnych projektantów XXI wieku.
Jednym z najbardziej znanych projektów Rashida jest Garbo, kosz na śmieci zaprojektowany dla marki Umbra. Choć jest to przedmiot codziennego użytku, dzięki miękkiej, falującej formie i nowoczesnej estetyce stał się ikoną wzornictwa przemysłowego. Równie dużą popularność zdobyło krzesło Oh Chair, którego ergonomiczny kształt i minimalistyczna forma doskonale oddają filozofię projektanta - prostota połączona z komfortem i atrakcyjnym wyglądem.
Ważnym obszarem działalności Rashida jest również projektowanie wnętrz. Tworzone przez niego hotele, restauracje i przestrzenie komercyjne przypominają scenografie filmów science fiction. Dominują w nich opływowe formy, błyszczące powierzchnie, kolorowe podświetlenia LED oraz nowoczesne materiały, takie jak tworzywa sztuczne, szkło i aluminium. Dzięki temu użytkownik ma wrażenie, że znajduje się w przestrzeni przyszłości, mimo że wszystkie rozwiązania pozostają funkcjonalne i wygodne.
W ramach wydarzenia White Carrara Karim Rashid przedstawia instalację Totem, monumentalną rzeźbę "celebrującą metafizyczną relację między ludzkością, kamieniołomami i dziedzictwem rzeźbiarskim". Przy realizacji projektu artysta współpracował z lokalnymi ekspertami w dziedzinie rzeźby i obróbki kamienia, takimi jak Franco Spagnoli.
Fabio Novembre - nowatorski opowiadacz historii
Fabio Novembre to jeden z najbardziej charyzmatycznych i niekonwencjonalnych projektantów współczesnego wzornictwa. Twórczość Novembrego trudno zamknąć w jednej definicji. Sam projektant podkreśla, że design nie powinien ograniczać się jedynie do funkcjonalności - przedmioty mają opowiadać historie, wywoływać emocje i prowokować do refleksji. Inspiracji szuka w mitologii, literaturze, historii sztuki, architekturze oraz ludzkim ciele. W jego projektach często pojawiają się motywy twarzy, sylwetek i klasycznych rzeźb, które zostają przedstawione w nowoczesny, często zaskakujący sposób. Dzięki temu jego prace balansują na granicy sztuki użytkowej i rzeźby.
Jednym z najbardziej rozpoznawalnych projektów Fabio Novembrego jest fotel Nemo, zaprojektowany dla marki Driade. Mebel przedstawia ogromną twarz inspirowaną klasycznymi greckimi i rzymskimi rzeźbami. Osoba siedząca w fotelu pozostaje częściowo ukryta za maską, co nadaje projektowi symboliczne znaczenie. Fotel szybko zdobył status ikony współczesnego designu i jest wykorzystywany zarówno we wnętrzach prywatnych, jak i przestrzeniach publicznych.
Równie znane są krzesła Him & Her, których forma nawiązuje do ludzkiej anatomii. Powstały one z cyfrowo przetworzonych modeli kobiecego i męskiego ciała. Dzięki zastosowaniu nowoczesnych technologii projektowania oraz produkcji z tworzyw sztucznych udało się stworzyć meble o rzeźbiarskim charakterze, które jednocześnie pozostają w pełni funkcjonalne.
Novembre uważa, że projektant powinien być przede wszystkim opowiadaczem historii. Dlatego jego prace często zawierają ukryte symbole i odniesienia kulturowe, zachęcając odbiorców do własnej interpretacji. Za swoją działalność zdobył liczne nagrody i uznanie na arenie międzynarodowej, a jego projekty są prezentowane na najważniejszych wystawach designu.
Na White Carrara Fabio Novembre prezentuje ławkę Rough, która powstała we współpracy z firmą kamieniarską Campolonghi. Ławka jest wykonana z odzyskanych, nienadających się do konwencjonalnego użytku marmurowych płyt. Różnią się one grubością, kształtem i odcieniem, a ułożone jedna na drugiej tworzą warstwową bryłę nawiązującą do przekroju geologicznego. Płyty są ze sobą połączone, a następnie wygładzone w celu uzyskania miękkich, ergonomicznych linii, przy czym ich skrajne krawędzie zostały celowo pozostawione w stanie surowym (stąd nazwa Rough - surowy).
Marmur kararyjski - kamień, który tworzył historię sztuki
U stóp toskańskich Alp Apuańskich, w pobliżu miasta Carrara, znajdują się jedne z najbardziej cenionych złóż białego marmuru na świecie. To właśnie z tego wyjątkowego kamienia Michał Anioł stworzył swoje arcydzieła, w tym słynną Pietę zdobiącą bazylikę św. Piotra w Watykanie. Carrara od wieków pozostaje nie tylko miejscem wydobycia szlachetnego surowca, ale również ważnym ośrodkiem rzemiosła kamieniarskiego i sztuki rzeźbiarskiej. W tutejszych pracowniach przez lata tworzyli artyści z całego świata, wśród nich także Igor Mitoraj, który w pobliskiej Pietrasancie rozwijał własną wizję monumentalnej rzeźby, wykorzystując brąz oraz marmur kararyjski.
Marmur od tysięcy lat uznawany jest za symbol trwałości, elegancji i artystycznego kunsztu. Z tego niezwykłego kamienia powstawały zarówno monumentalne budowle, jak i dzieła, które na zawsze zapisały się w historii cywilizacji. Marmurowe elementy zdobiły niegdyś piramidy w Gizie – ich zewnętrzna powierzchnia była pokryta jasnymi płytami, a szczyty wieńczyły złote zwieńczenia. Marmur wykorzystano również przy budowie i dekoracji rzymskich monumentów, między innymi Koloseum, którego kamienne okładziny z czasem zostały usunięte i ponownie wykorzystane przy wznoszeniu innych ważnych obiektów, takich jak bazylika św. Piotra w Rzymie. Z marmuru wykonano także ateński Partenon – wyjątkową świątynię, której całkowite zastosowanie tego materiału podkreślało potęgę i bogactwo starożytnych Aten.
Najważniejsze miejsca wydobycia marmuru znajdują się dziś w kilku regionach świata. Oprócz Carrary należą do nich między innymi wyspa Brač w Chorwacji oraz kamieniołomy w brazylijskim stanie Paraná. Włoskie i chorwackie złoża słyną przede wszystkim z jasnych odmian kamienia, natomiast Brazylia dostarcza rzadziej spotykane odmiany szarego, zielonego, a nawet niebieskawego marmuru. Kamieniołomy Carrary mają historię sięgającą czasów Cesarstwa Rzymskiego. Obecnie są nie tylko miejscem przemysłowego wydobycia, ale także atrakcją turystyczną. Zwiedzający mogą zobaczyć wnętrza górskich tuneli, między innymi w rejonach Torano, Fantiscritti czy Colonnata, oraz poznać kolejne etapy wydobywania i obróbki tego niezwykłego kamienia.
Biały marmur
Marmur jest skałą powstałą w wyniku przeobrażenia wapieni. Jego naturalna barwa jest zazwyczaj biała, jednak obecność różnych minerałów nadaje mu charakterystyczne odcienie i wzory. Tlenki żelaza mogą tworzyć złotawe lub rdzawe przebarwienia, związki miedzi wpływają na zielonkawe tony, a związki węgla odpowiadają za ciemniejsze użyłkowania. Najbardziej cenione odmiany to te o jednolitej strukturze i niemal nieskazitelnej powierzchni, ponieważ właśnie taki kamień dawał artystom największą swobodę podczas pracy.
Choć współcześnie biały marmur kojarzy się przede wszystkim z czystością i ponadczasowym pięknem, w przeszłości jego wygląd był zupełnie inny. W starożytnej Grecji wiele marmurowych rzeźb oraz budowli pokrywano intensywnymi barwami. Badania archeologiczne wykazały, że zarówno słynna Wenus z Milo, jak i elementy Partenonu były kolorowe. Dla starożytnych twórców malowanie marmuru było sposobem na nadanie dziełom większego realizmu i wyrazistości. Dopiero epoka renesansu przyniosła zachwyt nad naturalnym pięknem białego kamienia. Artyści zaczęli postrzegać niebarwiony marmur jako idealny materiał, symbol harmonii, doskonałości i klasycznej estetyki. To właśnie wtedy jego czysta forma zyskała wyjątkowe znaczenie w sztuce europejskiej.
Jedną z najbardziej cenionych współczesnych odmian marmuru jest Calacatta – kamień chętnie wykorzystywany w luksusowych wnętrzach. Wyróżnia się jasnym tłem oraz charakterystycznymi, mocno zaznaczonymi żyłami w odcieniach szarości i złota. Dzięki swojej elegancji stał się synonimem prestiżu i wyrafinowanego designu. Marmur pozostaje więc czymś więcej niż tylko materiałem budowlanym. To kamień, który przez wieki towarzyszył największym cywilizacjom, inspirował artystów i pomagał tworzyć dzieła przetrwałe przez pokolenia. Szczególnie marmur karraryjski jest dziś symbolem połączenia natury, historii i ludzkiego talentu.
