Nikt nie wierzył, że Cini Boeri zostanie architektem. A jednak udowodniła, że wszyscy byli w błędzie. Dzisiaj uważa się ją za jedną z najbardziej wpływowych kobiet w świecie designu.

Moje życie zawodowe było trudne. „Pani Boeri to przemiła kobieta”, „U pani Boeri jada się bardzo dobrze” - mówili architekci mężczyźni. Nikt nie traktował mnie poważnie – wspomina architektka i projektantka Cini Boeri. W 1951 roku skończyła wydział architektury na mediolańskiej politechnice, ale wciąż spotykała się z niewybrednymi uwagami. Architekt Giuseppe de Finetti powiedział jej wprost, że nie może być architektką, bo to zawód dla mężczyzn. Nawet znany projektant Marco Zanuso, u którego po studiach praktykowała, pozwalał sobie czasem na kąśliwe komentarze: „Cini, ty nie masz jaj, żeby zostać architektem”. Według nich miała być żoną i matką. Udowodniła wszystkim, że nie mieli racji.

Cini Boeri dwukrotnie została wyróżniona prestiżową nagrodą Compasso d’Oro: pierwszy raz w 1979 roku za serię łóżek, foteli i sof Strips, drugi raz w 2011 za całokształt twórczości.

Leżankę z serii Bobo nazywano „fotelem psychoanalitycznym”. Była wykonana z pianki poliuretanowej. Cini Boeri udowodniła, że materiał ten można wykorzystywać na wiele możliwości. Zastosowanie pianki odzwierciedlało jej zamiłowanie do funkcjonalnej formy, która jednocześnie stanowiła ciekawy i oryginalny mebel. Innowacyjna technologia zapewniła Cini stałe miejsce w historii wzornictwa przemysłowego, fot. ARFLEX

– Postępowa Mediolanka, intelektualistka, feministka, która miała dość odwagi, by pójść pod prąd – wspomina ją syn, Stefano Boeri, architekt znany z projektu Bosco Verticale, na który składają się dwa mieszkalne wieżowce pokryte roślinnością. – Moja matka była tygrysicą i kurą domową, nieustępliwą i czułą, pracowitą i opiekuńczą. Mimo że zrobiła tak znaczącą karierę, zawsze była skupiona na naszym życiu. Spajała całą rodzinę – opowiada Stefano.

Fotel Taboga został zaprojektowany przez Cini Boeri w 1976 roku. Był inspirowany składanym krzesłem wędkarskim, fot. ARFLEX

Jej prawdziwe imię brzmiało Maria Cristina Mariani Dameno, ale ponieważ była najmłodsza z trójki rodzeństwa, mówiono na nią pieszczotliwie „picina” (w dialekcie lombardzkim „mała”). Stąd Cini. Podczas wojny była w partyzantce: pracowała jako kurierka, brała udział w akcjach antyniemieckich.

Cini za cel postawiła sobie ułatwianie życia, zwłaszcza kobietom. Stąd wziął się pomysł na sofę Strips, która ma zdejmowane pokrycie. Za ten projekt dostała w 1979 roku nagrodę Compasso d’Oro, fot. ARFLEX

Cini Boeri w męskim świecie architektury 

Po wojnie skończyła w Mediolanie politechnikę. Z dwumiesięcznym synem na ręku zaczęła przepychać się w męskim świecie architektury. Mediolan był wówczas miastem awangardy. Tworzyli tu m.in. takiej sławy architekci i projektanci, jak Gio Ponti, Marco Zanuso, Richard Sapper. Cini współpracowała z Juanem Mirò i Maxem Ernstem, poznała Jerzego Grotowskiego.

Do projektu siedziska z serii Bobo (1967 r.) Cini wykorzystała wyłącznie poliuretan, bez wewnętrznego rdzenia, fot. ARFLEX

Boeri zaczynała jako architekt. Zasłynęła projektami domów: Casa Bunker – budynkiem przypominającym bunkier, i Casa Rotonda – domem, który pierścieniem otacza centralne patio. W latach 70. XX wieku zajęła się designem.

Znana jest z takich mebli, jak sofa Strips ze zdejmowanym pokrowcem oraz fotel Ghost wykonany z jednej tafli szkła o grubości 12 milimetrów, ciętej i giętej, któremu znacznie bliżej do rzeźby aniżeli siedziska.

Kultowy fotel Ghost to arcydzieło włoskiej technologii lat 80. XX wieku. Został wykonany z giętej, pojedynczej tafli szkła o grubości 12 mm. Po raz pierwszy pokazano go na targach wnętrzarskich Salone del Mobile w Mediolanie w 1987 roku, fot. FIAM ITALIA

– Była bardzo pracowita. Nawet w ostatnich miesiącach życia kontynuowała projektowanie – wspomina Stefano. Przez całe życie mieszkała i pracowała na Piazza Sant’Ambrogio w Mediolanie, w starej kamienicy tuż przy Bazylice Sant’ Ambrogio. Zmarła w swoim łóżku, otoczona rodziną (doczekała się siedmiorga wnucząt), w 2020 roku, w wieku 96 lat.

Krzesło dziecięce Botolino z 1973 roku było również produkowane w standardowym rozmiarze o nazwie Botolo, co oznacza „smukłe”, fot. ARFLEX

Kim była Cini Boeri

Cini Boeri była znaną włoską architektką i projektantką. Urodziła się 19 czerwca 1924 roku w Mediolanie i jest uważana za jedną z najbardziej wpływowych postaci w dziedzinie architektury i designu. Ukończyła architekturę na Politechnice Mediolańskiej w 1951 roku. Projektowała zarówno budynki i przestrzenie publiczne, jak i meble. Zasłynęła z sofy Strips i fotela Ghost. Dwukrotnie wyróżniona prestiżową nagrodą Compasso d’Oro.

Autor
Cina Boeri udowodniła, że kobiety znają się na designie
Monika Utnik
Dziennikarka, wieloletnia redaktorka pism wnętrzarskich, absolwentka polonistyki i italianistyki Uniwersytetu Warszawskiego, autorka książek dla dzieci. Zadebiutowała...