Świetlówki, halogeny, diody LED - to źródła światła, które zastąpiły klasyczne żarówki. Jednak w ostatnim czasie największą karierę robią LED-y. Nie są to już malutkie diody pasujące tylko do niektórych lamp czy paski delikatnie podświetlające ściany, meble lub schody.

Dziś lampy LED (skrót od Light Emitting Diode) mają kształty tradycyjnych żarówek, świetlówek, halogenów oraz gwinty pozwalające stosować je we wszystkich oprawach. Jeśli do tego dołożyć energooszczędność, to nie ma się co dziwić, że producenci jako najnowocześniejsze uznają właśnie LED-y. Dzięki różnorodności kształtów (klasyczny, kulkowy, świecowy), a także typowym trzonkom (E14 i E27), można je stosować w oprawach jako zamienniki klasycznych żarówek (np. popularnej "60").

 
Kolorowe światło emitowane przez diody LED idealnie nadaje się do dekoracyjnego podświetlania. OSRAM    Lampy LED z powodzeniem zastępują tradycyjne żarówki z gwintami E-14 i E-27. OSRAM 

Moc czy strumień - ważne parametry źródła światła

Jesteśmy przyzwyczajeni, że kupując źródło światła zwracamy uwagę na jego moc (W). Jednak w przypadku LED ważniejsza od mocy jest wartość strumienia świetlnego podawana w lumenach (lm), która wskazuje ilość emitowanego światła. Im więcej lumenów, tym więcej światła wytwarza dana lampa.

Źródło nSpot QR 17W jest oparte na diodach LED produkowanych przez amerykańską firmę CREE® lidera w technologii LED. Jest alternatywą dla tradycyjnych źródeł halogenowych QR111, zamiennik standardowego źródła halogenowego 75 W   LED STAR Classic A60 zużywa tylko 10 W, a wytwarza taką samą ilość światła jak klasyczna żarówka o mocy 60 W   LED Ans Lighting moc 10 W, trzonek GU10   Diody LED G4 o mocy 1,8 W, dają światło 90 lm, KOBI
Źródło nSpot QR 17W jest oparte na diodach LED produkowanych przez amerykańską firmę CREE® lidera w technologii LED. Jest alternatywą dla tradycyjnych źródeł halogenowych QR111, zamiennik standardowego źródła halogenowego 75 W, NIVISS, ok. 200 zł   LED STAR Classic A60 zużywa tylko 10 W, a wytwarza taką samą ilość światła jak klasyczna żarówka o mocy 60 W. Dostępna w wersji z przezroczystą lub matową bańką, OSRAM, 39,90 zł    LED Ans Lighting moc 10 W, trzonek GU10, LEROY MERLIN, 32,90 zł   Diody LED G4 o mocy 1,8 W, dają światło 90 lm, KOBI, 15,90 zł/szt.

Ponieważ wciąż najłatwiej jest nam operować watami, producenci podają na opakowaniach również moc. LED-y są zamiennikami tradycyjnych żarówek o mocy od 15 do 75 W oraz halogenów od 20 do 50 W. Na przykład LED STAR Classic A75 firmy OSRAM zastępuje tradycyjną żarówkę o mocy 75 W, jej znamionowy strumień świetlny wynosi aż 1055 lm, a zużywa tylko 13,5 W. Z kolei LED STAR Classic A60 zużywa 10 W, a wytwarza taką samą ilość światła jak klasyczna żarówka o mocy 60 W.

Ciepło-zimno - czym jest temperatura barwowa 

Odkąd pojawiły się na rynku świetlówki i halogeny, zaczęło się więcej mówić o temperaturze barwowej światła. Tradycyjne żarówki dawały światło ciepłe, wręcz lekko żółte. Nowoczesne źródła światła emitują nie tylko ciepłe światło, ale i chłodniejsze, a nawet zimne. Dlatego kupując LED-y zwracajmy uwagę na temperaturę barwową podawaną w Kelwinach (K).

LED STAR Classic A75 z matową bańką, moc 13,5 W, zastępuje tradycyjną żarówkę o mocy 75 W   CRYSTAL LED Italux moc 3 W, trzonek E14, znamionowy strumień świetlny 300 lm,   CRYSTAL LED Italux moc 3 W, trzonek E14, znamionowy strumień świetlny 300 lm,   LED STAR Classic A75 z matową bańką, moc 13,5 W, zastępuje tradycyjną żarówkę o mocy 75 W
LED STAR Classic A75 z matową bańką, moc 13,5 W, zastępuje tradycyjną żarówkę o mocy 75 W, znamionowy strumień świetlny 1055 lm, OSRAM, 65 zł/szt.   CRYSTAL LED Italux moc 3 W, trzonek E14, znamionowy strumień świetlny 300 lm, LEROY MERLIN, 99 zł   CRYSTAL LED Italux moc 3 W, trzonek E14, znamionowy strumień świetlny 300 lm, LEROY MERLIN, 99 zł   LED STAR Classic A75 z matową bańką, moc 13,5 W, zastępuje tradycyjną żarówkę o mocy 75 W, znamionowy strumień świetlny 1055 lm, OSRAM, 65 zł

Zakres od 2700 do 3000 K odpowiada barwie ciepłobiałej, od 5000 do 6500 K to światło o barwie zimnobiałej lub dziennej. Jaką barwę wybierać? Wszystko zależy od preferencji, jednak nieprawdą jest, że dobrze oświetlone wnętrze to takie, w którym jest dużo ciepłego światła. Do pracy, do działania pobudzi nas światło chłodne (5000-6500 K), a zrelaksujemy się przy świetle ciepłym (2500-2700 K).

Ciekawym rozwiązaniem są lampy LED, którymi można sterować za pomocą smartfona lub tabletu. Korzystając z łączności przez Wi-Fi lub Blutooth możemy nie tylko światło zapalać i gasić, lecz także zmieniać jasność i temperaturę barwową. Wystarczy puknąć palcem w ekran smartfona. Za pomocą aplikacji możemy też źródła światła tak skonfigurować, żeby kiedy wyciszymy dzwonek telefonu, wybrana lampa mrugała, gdy ktoś do nas dzwoni. Idealne, gdy dziecko własnie wreszcie zasnęło.

Lampy LED - trwałość i oszczędność

Ogromną zaletą lamp LED jest dużo mniejsze zużycie energii (nawet do 90%) w porównaniu z tradycyjnymi żarówkami. LED-y są też trwałe, mogą świecić nawet 25 tysięcy godzin, czyli do 25 lat (przy założeniu, że działają 2,5-3 godziny dziennie). Dla porównania - zwykła żarówka ma trwałość 1000 godzin.

Lampa Smart LED sterowana za pomocą Bluetooth'a   LED STAR Classic BA40 w kształcie świecy na wietrze, moc 6,7 W   LED 740 Polux moc 5,8 W, zastępuje żarówkę 40 W   LED nFloor-5 230 V wysokiej jakości oprawa najazdowa wykonana ze stali nierdzewnej, odporna na najcięższe warunki atmosferyczne, diody LED
Lampa Smart LED sterowana za pomocą Bluetooth'a bezpośrednio ze smartfona lub tabletu z Androidem, aplikacja obsługuje do 64 żarówek, możliwość ściemniania do 10% jasności, zmiany temperatury barwowej w zakresie 2700-6500 K, strumień światła 600 lm, żywotność - 15 tys. godz. (10 lat), SAMSUNG, ok. 150 zł.    LED STAR Classic BA40 w kształcie świecy na wietrze, moc 6,7 W, zastępuje tradycyjną żarówkę o mocy 40 W, strumień świetlny na 470 lm. OSRAM, 43 zł   LED 740 Polux moc 5,8 W, zastępuje żarówkę 40 W, trzonek E14, LEROY MERLIN, 39,95 zł    LED nFloor-5 230 V wysokiej jakości oprawa najazdowa wykonana ze stali nierdzewnej, odporna na najcięższe warunki atmosferyczne, diody LED firmy CREE®, ma klasę szczelności IP67, moc 5 W, NIVISS, ok. 515 zł

Wśród nowoczesnych źródeł światła LED-y są najbardziej odporne na częste włączania i wyłączania (liczba włączeń i wyłączeń jest na opakowaniu). Markowi producenci deklarują nawet 100 000 cykli, ale na tanich LED-ach często w ogóle nie znajdziemy tej wartości lub nie przekracza 30 000 cykli.

Jeżeli na opakowaniu lampy LED jest deklarowana trwałość 15-25 lat, ale przy tym liczba włączeń nie przekracza 30 000 cykli, to taka lampa nie posłuży nam 25 lat, lecz jedynie 6-8.

Co istotne, lampy LED nie wygasają nagle jak żarówki, ale stopniowo. Dlatego kryterium trwałości jest czas, w którym strumień świetlny nie spadnie poniżej 70% wartości początkowej - oznaczany symbolem L70.

Lampy LED zdaniem ekspertów

Z badań przeprowadzonych przez firmę OSRAM wynika, że w Polsce lampy LED są postrzegane jako najbardziej energooszczędne i trwałe źródła światła. Chęć zakupu tego typu oświetlenia w najbliższym czasie wyraził co drugi badany. Większość osób przy kupnie źródeł światła kieruje się przede wszystkim ceną (69 proc.), a to powoduje, że wybierany jest produkt tańszy, zazwyczaj niemarkowy. A takie najczęściej zawodzą.

- Biorąc pod uwagę, że najwięcej osób wkrótce postawi na oświetlenie LED oraz to, że wciąż cena decyduje o wyborze produktu, ważna jest świadomości konsumentów, na co zwracać uwagę przy zakupie lamp LED - mówi Janusz Mitko, dyrektor ds. marketingu i strategii sprzedaży w firmie OSRAM.

- Wiele z dostępnych na rynku lamp LED nieznanych producentów ma wady, które mogą mieć niekorzystny wpływ nie tylko na komfort użytkowania, ale i na nasze bezpieczeństwo i zdrowie. Nierzetelni producenci, szukając oszczędności, często decydują się na komponenty słabej jakości, a czasem wręcz rezygnują z niektórych elementów, co ma negatywne skutki (m.in. oczy są narażone na zbyt intensywne światło). Produkty niemarkowe często nie mają zabezpieczeń zapewniających właściwe odprowadzanie ciepła i utrzymujących odpowiednio niską temperaturę lampy LED. Montowane w nich tanie podzespoły mogą zakłócać działanie innych urządzeń elektronicznych, np. radioodbiornika lub telewizora.

Dlatego tez firma OSRAM stworzyła stronę www.ledosram.pl z praktycznymi poradami, jak wybierać energooszczędne źródła światła, aby spełniały nasze oczekiwania, a przy tym były bezpieczne dla zdrowia. Na stronie znajdują się m.in. instrukcje, jak czytać informacje umieszczone na opakowaniach, jak obliczyć trwałość LED, jak dobrać zamiennik dla tradycyjnej żarówki.